• notifications1
  • menü

Bugün : 11 Aralık 2017 Pazartesi

Bitki Gübreleme

Nitrat (no3)

Azot Formları

Azot ; Bitkilerin en fazla ihtiyaç duyduğu besin maddelerinden biri olan azot vejetatif gelişmeyi teşvik eder. Ancak tarım topraklarının genelinde yeterli miktarda azot bulunmadığından bitkilerde azot eksikliği görülür. Bu eksiklik bitki gelişiminin yavaşlamasına ve solgun sarı yeşil yapraklar oluşmasına neden olur. Azot bitki bünyesinde mobil bir elementtir.

 

Bu elementin noksanlık belirtileri yaşlı yapraklardan genç yapraklara doğru hareket etmekte olduğundan belirtiler önce yaşlı yapraklarda görülür ve bu yapraklar sararır. Gövde kısalır. Bitki ince ve zayıf bir gelişme gösterir. Genelde insanların çoğu “Azot azottur, en ekonomik olan azot hangisi ise onu kullanalım” şeklinde bir düşünceye sahiptir. Ancak tarımsal alanda yapılan araştırmalar azot tipleri arasında bir takım farklılıklar olduğunu göstermektedir.

 

Bitkiler azotu üç farklı formda alırlar;

  • - Nitrat (NO3)
  • - Amonyum (NH4)
  • - Amin (NH2)


Azot toprağa uygulandıktan sonra iki reaksiyon gerçekleşir;

İlk reaksiyon enzimler tarafından hızlı bir şekilde gerçekleştirilir ve üre 24-36 saat içinde amonyuma dönüşür. İkinci reaksiyon ise bakteriyeldir ve hızlı bir şekilde gerçekleşir.

 

Bitkinin bu azot formlarını kullanımı ise şöyle olmaktadır; Amonyum (NH4+) kökler tarafından alınır ve genellikle köklerde amine (NH2) dönüşür. Bunun olabilmesi için köklerde karbonhidrat bulunması gerekir. Kökler tarafından alınan her amonyumun amine dönmesi için karbonhidrata ihtiyaç vardır. Eğer karbonhidrat sınırlı miktarda ise amonyum bitki için toksik olacaktır. Bu bitkilerin neden amonyum ile sorun yaşadıklarını bize açıklamaktadır.

 

Nitrat formundaki azotta kökler tarafından alınır ama amine dönüştürülmeden yapraklara taşınır. Bu nedenle köklerdeki karbonhidratlardan çok yapraklardaki karbonhidratların kullanımına neden olur. Yapraklarda köklerden daha fazla karbonhidrat bulunmaktadır ve bu nedenle nitratın amine dönüşmesinde daha az sıkıntı yaşanır. Nitrat normalde bitki için toksik değildir.

 

Yaprak uygulamalarında uygulanan Amin azot formu ise zaten amindir. Yani bir dönüşüm için karbonhidrata ihtiyaç duymaz. Bu nedenle yaprak uygulamalarında kullanılan amin azotu bitki bünyesinde bulunan karbonhidrattan (enerji) çok az miktarda kullanır. Azot protein üretimi için önemli bir elementtir ve farklı azot formları protein üretiminde farklı miktarda karbonhidrat (enerji) kullanırlar. Bitkinin protein yapabilmesi için tüm azot formları amine dönüşmelidir.

 

Nitrat bu üretimde en fazla enerji kullanır. Amonyum daha az enerjiye ihtiyaç duyar. Amin ise hiç enerjiye kullanmaz. Eğer bitkideki azot fazla ise tohumların dolum zamanında bitki çok fazla karbonhidrat kullanacaktır. Buda tohum dolumu sırasında istenmemektedir.



Ayrıca amonyum ve nitrat formunda uygulanan azotun tamamı her zaman bitki tarafından alınamamaktadır. Amonyum formundaki azotun bir kısmı buharlaşmaktadır. Nitrat formundaki azot ise aşırı sulama ve su baskını gibi durumlarda Nitrite (NO2) dönüşmekte ve denitrifikasyon sonucu kayıplar oluşmaktadır.



Stres koşulları altındaki bitkinin azot ihtiyacının doğru bir azot formu ile karşılanması çok önemlidir. Bilindiği gibi bitki gelişimini kontrol eden hormonlar gelişmeyi teşvik edici (Sitokinin, oksin ve gibberellinler) ve gelişmeyi engelleyici (dorminler ve etilen) olarak iki grupta toplanırlar. Amin formunda uygulanan azot stres koşulları altındaki bitkinin sitokinin hormonu üretmesini teşvik eder ve bitkinin hormon dengesini bozmaz. Bunun sonucunda generatif büyüme ve saçak kök oluşumu artar. Boğum aralarını kısaltır daha çok çiçek gözü oluşmasını sağlar.



Fazla miktarda amonyum kullanımı bitkide kalsiyum eksikliğine neden olabilir. Bu özellikle bahçe bitkileri için önemli bir problemdir. Eğer bitki azot ihtiyacını amonyum yada kolayca amonyuma dönüşebilen amin (üre) formu ile karşılıyorsa uygulama sırasında çözünür formda kalsiyum kullanılması tavsiye edilmektedir.



Kalsiyum hücre duvarları için önemli bir yapıtaşıdır. Hücre uzaması ve bölünmesiyle ilgilidir. Bu hücrelerin pH’sını, yapısal bütünlüğünü ve hücre zarının geçirgenliğini etkiler. Kalsiyumun bitki gelişmesi, canlılığı ve de tohum oluşumunda yararlı etkileri bulunur. Bir çok enzimin aktivitesine etki eder. Kalsiyum eksikliği görülen bitkilerin genç yaprak kenarları kıvrılır, yaprak ucu aşağıya doğru kıvrılarak deforme olur. Yapraklar düzensiz şekilli, kahverengi benekli olur. Sürgün ucu ölebilir. Kök sistemi zayıflar. Bir çok meyvede çiçek burnu çürüklüğüne neden olur. Depoda meyve çürüklüğünü arttırır. Şeker pancarında kalsiyum eksikliği uç yanıklığı, domateste çiçek burnu çürüklüğü, elma ve armutta mantarsı leke ve acı çürüklük olarak bilinen belirtilere neden olur. Bu nedenle hastalıklara karşı dayanıklılık için kalsiyum çok önemlidir.



Bazen kalkerli topraklarda bile bazı kalsiyum problemleri görülür çünkü buradaki kalsiyum kalsiyum karbonat formundadır. Bu form stres koşulları altında bitkinin ihtiyacını karşılayacak miktarda çözünmemektedir. Sulama suyunda ki çözünür kalsiyum ise genelde kalsiyum bi karbonat formundadır ve toprak kurumaya başladığı zaman çözünmez kalsiyum karbonat formuna döner ve bitki kalsiyumdan faydalanamaz. Böyle durumlar ile karşılaşmamak için toprağa çözünür kalsiyum uygulamak gerekir. Ayrıca kalsiyum ile NO3 toprakta çözünmez CaNO3’e dönüştüğü için bu tip bir uygulama tavsiye edilmemektedir.



Kalsiyum, amin azot etkisine destek olmakta, artan vejetatif gelişme sırasında hücre duvarlarını sağlamlaştırmakta ve bitkiye dayanıklılık kazandırmaktadır. Kalsiyum etki ve alınımını arttıran element ise bor’dur. Bor ayrıca protein sentezi ve amino asit oluşumunda da rol oynamaktadır. 



SONUÇ

Bitki ihtiyaç duyduğu besinlerini, ihtiyaç duyduğu miktarda aldığı sürece gelişimine devam eder. Yani bitkinin büyümesi besin elementlerinin alınımı ile sınırlandırılır. Ancak bu besin maddelerini bitkinin kolayca alabileceği bir formda vermek gereklidir. 



Amin azot bitkinin azot ihtiyacını karşılamada doğru bir seçenektir. Buharlaşma ve yıkanma sonucu kaybolmayan amin azotun tamamı bitki tarafından alınabilmektedir. Diğer formların tersine bitki bu besini protein yapımında kullanırken enerji harcamamaktadır. Stres koşulları altında bile amin azot bitkinin sitokinin hormonu üretmesini, generatif büyümesini ve saçak kök oluşumunu teşvik eder. 



Gelişme döneminde amin azota eşlik edebilecek ve etkisini destekleyecek en uygun element kalsiyumdur. Kalsiyum hücre zarının yapısı ve geçirgenliği için önemli bir elementtir. Bitki gelişimine, tohum oluşumuna ve meyvenin raf ömrüne olumlu etkileri vardır. Bor ise bu elementin alınımını ve etkisini arttırır. Araştırma sonuçları kalsiyum ve azotun birlikte uygulanmasının patates verimi, kalitesi, depolanması ve hastalıklara karşı dayanıklılığını artırıldığını göstermiştir. 


Sonuç olarak vejetatif gelişim için bitkilerinize sürekli bir azot kaynağı, dayanıklılık için kalsiyum kaynağı, kalsiyumun alınması ve daha etkili olması için bor kaynağı sağlayarak sağlıklı bitkilere ve yüksek verime sahip olabilirsiniz.


Kaynak; Stoller Int. Ltd. sayfasından derlenmiştir, HASAD Yazaralarından ; Canan ÇELİK, Ziraat Yüksek Mühendisi, IZOTAR A.Ş.

Bitkilerde Azot, Fosfor ve Potasyumun görevleri

Bitkilerde Azot, Fosfor ve Potasyumun görevleri

Bitkilerde azot, fosfor ve potasyumun görevleri vejetasyon dönemine bağlı olarak değişmektedir. Örneğin azot yeşil aksam gelişmesinde, fosfor çiçeklenme ve köklenme zamanında, potasyum ise verim ve...

3 Temmuz 2017, Pazartesi

Azotlu Gübreler

Azotlu Gübreler

Bitkiler için mutlak gerekli gübrelerden en önemlisi azotlu gübrelerdir. Toprakta bulunan azot miktarı bitkilerin sağlıklı olarak büyümesi, kaliteli ve yüksek oranda mahsul vermesi için yeterli değ...

15 Ocak 2016, Cuma

Azotlu Gübre Hesabı Nasıl Yapılmalıdır?

Azotlu Gübre Hesabı Nasıl Yapılmalıdır?

Azotlu Gübre Hesabı Toprak analiz raporunda analiz sonuçları saf madde azot olarak verilmiş ise hangi gübrenin ne kadar uygulanacağı, kullanılacak gübreye göre hesaplanmalıdır. Aşağıda kullanılaca...

15 Ocak 2016, Cuma

Azot Formları

Azot Formları

Azot ; Bitkilerin en fazla ihtiyaç duyduğu besin maddelerinden biri olan azot vejetatif gelişmeyi teşvik eder. Ancak tarım topraklarının genelinde yeterli miktarda azot bulunmadığından bitkilerde a...

15 Ocak 2016, Cuma

Ayvanın Toprak İstekleri Ve Gübrelenmesi

Ayvanın Toprak İstekleri Ve Gübrelenmesi

AYVANIN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ Ayvanın İklim İstekleri Ayva bir ılıman iklim meyve türüdür. Kışın yapraklarını dökerek dinlenmeye girer. Ilıman deniz ikliminden hoşlanır. Ülkemi...

2 Ekim 2017, Pazartesi

Armudun Topak İstekleri Ve Gübrelenmesi

Armudun Topak İstekleri Ve Gübrelenmesi

ARMUDUN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ Armudun İklim İstekleri Armut bir ılıman iklim meyve türüdür. Elmaya göre soğuklara karşı daha az dayanıklıdır. Bu nedenle kuzey yarım kürede üst yetiş...

2 Ekim 2017, Pazartesi

Akıllı Gübre Ürünlerinin Özellikleri

Akıllı Gübre Ürünlerinin Özellikleri

Akıllı Gübre Ürünlerinin Özellikleri, Toprak ve Bitkiye Sağladığı Faydalar Üretiminde ileri teknoloji kullanılmıştır, Granül yapısından dolayı kullanımı kolaydır, Granül yapının üzerine kaplan...

27 Eylül 2017, Çarşamba

Organomineral Gübre Nedir?

Organomineral Gübre Nedir?

Organomineral gübre; organik ve kimyasal hammaddelerin harmanlanarak üretildiği hibrit bir gübre çeşididir. Organik maddelerin toprak iyileştirici özelliği ile kimyasal minerallerin avantajlarının ...

27 Eylül 2017, Çarşamba

Buğday Ve Arpa Gübreleme

Buğday Ve Arpa Gübreleme

Ülkemizde en geniş üretim alanı bulunan buğday ve arpa çok farklı toprak tiplerinde yetiştiriciliği yapılmaktadır. Toprak pH isteği bakımından hafif asitten kuvvetli alkalin (6.5-8.7) şartlarda yet...

8 Ağustos 2017, Salı

Bitki Besin Elementleri Ve Görevleri

Bitki Besin Elementleri Ve Görevleri

Bitkilerin ihtiyaç duydukları 20 tane mutlak gerekli besin elementleri: 1-Hidrojen 2-Oksijen 3-Karbon 4-Azot 5-Fosfor 6-Potasyum 7-Kalsiyum 8-Magnezyum 9-Kükürt 10-Bor 11-Bakır 12-Demi...

15 Ocak 2016, Cuma

Ahır - Hayvan Gübreleri

Ahır - Hayvan Gübreleri

Ahır ve kümes hayvanlarının katı ve sıvı dışkıları ile yataklık malzemenin karışımından elde edilen materyallere hayvan gübresi (çiftlik gübresi veya ahır gübresi) denilmektedir. Tamamı organik old...

15 Ocak 2016, Cuma

Gübreleme

Gübreleme

Bitkilerin beslenmeleri için gerekli olan bitki besin maddelerinin başında AZOT, FOSFOR ve POTASYUM gelir. Bunlar bitkilerin en çok ihtiyaç duydukları besin maddeleri olup, tarım topraklarında da g...

6 Kasım 2016, Pazar

Gübreler

Gübreler

GÜBRELER Bugün dünyada kullanılan gübrelerin çesitleri pek çoktur. Biz yurdumuzda halen var olan gübrelerin kimyasal, fiziksel ve tarımsal özelliklerini inceleyeceğiz. Yurdumuzda bugün için kulla...

15 Ocak 2016, Cuma

Azotlu Gübreler

Azotlu Gübreler

Bitkiler için mutlak gerekli gübrelerden en önemlisi azotlu gübrelerdir. Toprakta bulunan azot miktarı bitkilerin sağlıklı olarak büyümesi, kaliteli ve yüksek oranda mahsul vermesi için yeterli değ...

15 Ocak 2016, Cuma

x
Aklınıza bir soru mu takıldı? Siz sorun biz cevap verelim.
Henüz yorum yapılmamış!

Güvenlik Kodu : LQLOA

(Güvenlik kodunu bu kutucuğa yazın!)

KULLANICI YUVASI

Kullanıcı Adınız

Şifreniz

Üye Ol Şifremi Unuttum

SPONSORLARIMIZ
sedef tarım Arafa TARIM
SİTE İSTATİSTİKLERİ
  • Konular (3444)
  • Duyurular (2621)
  • Resimler (4028)
  • Dokümanlar (1507)
  • Üyeler (5795)
reflesh

Allah, sizden birinizin yaptığı işi, ameli ve görevi sağlam ve iyi yapmasından hoşnut olur. Taberânî, el-Mu"cemü"l-Evsat, 1/275; Beyhakî, fiu"abü"l-Îmân, 4/334

WWW.SORHOCAM.COM

Bkü Bayilik ve Toptancılık Sınavı, Tarımsal destekler, hastalıklar, zararlılar ve yabancı otlar ile mücadele üzerine faydalı bilgiler

Bu site html, asp, css, jquery ve ajax dilleri kullanılarak "Arafa KARAÇELEBİ" tarafından kodlanmıştır.