• notifications1
  • menü

Bugün : 9 Mayıs 2021 Pazar

BÜYÜMEYİ  DÜZENLEYİCİ MADDELER

Bugüne kadar yapılan araştırmalarda, kimyasal yapıları birbirinden tümüyle ayrı olup bitkilerin büyümesinde uyarıcı ve engelleyici etki gösteren birçok kimyasal bileşik ortaya çıkarılmıştır. Bu bileşiklerin birçoğu bitki bitkisinde doğal olarak oluşmaktadır. Bünyede oluşup, bitki büyümesini yöneten bu bileşiklere "Phytohormon" denir


Bir bileşiğin "Phytohormon" sayılabilmesi için ; 

  1. 1-Bitki bünyesinde oluşması,
  2. 2-Oluştuğu yerden başka bir yere taşınabilir olması,
  3. 3-Taşındığı yerde değişik yaşam olaylarını yönetmesi veya düzenlemesi ,
  4. 4-Çok küçük konsantrasyonlarda bu etkilerini göstermesi

 
Bu nedenle bitkide büyümeyi yöneten doğal ve yapay hormonlar daha geniş kapsamlı olarak “bitki büyüme maddeleri” veya “büyüme düzenleyicileri"olarak tanımlanmaktadır.

 

Büyümeyi Düzenleyici Maddeler
Bunlar kendi arasında 2’ye ayrılır. Büyümeyi uyarıcılar ve büyümeyi engelleyiciler olmak üzere.


Büyümeyi Uyarıcılar

1.Oksinler: Büyümeyi uyarıcılar arasında ilk bilinen oksinlerdir. Oksinlerin bitkilerde var olabileceği ilk olarak 1910 yılında düşünülmüş ve 1926 yılında deneysel olarak ispat edilmiştir. İlk olarak bulunan ve kimyasal yapısı açıklanan “oksin a” ve “oksin b” daha sonraları izole edilememiş, ancak uzun yıllar en önemli doğal oksinler olarak tanınmıştır.En önemli doğal oksin, heterooksin olarak tanımlanan indol asetik asittir

 

2. Gibberellinler: Bitkilerde büyümeyi etkileyen en önemli hormon olan giberellin ilk olarak Japonya’da bulunmuştur. Pirinç tarlalarında rastlantı olarak, bir mantarla hastalanmış pirinç bitkilerinin, sağlık olanlara oranla daha çabuk büyüdükleri ve çok daha çabuk çiçeklendikleri gözlenmiştir. Pirinç bitkisinde bulunan ve pirincin büyümesine etki eden bu maddeye araştırıcılar “Gibberellin A” adını vermişlerdir.

 

3-Sitokininler: Yapay besin ortamlarındaki bitki doku ve organlarının üretim çalışmalarında Hindistan cevizi sütünün, oksin ve gibberellinlerden ayrı olarak büyümeyi uyarıcı madde içerdiği ortaya çıkmıştır. Yapılan araştırmalar sonunda 1955 yılında ringa balığında “kinetin” adı verilen bu büyümeyi uyarıcı bileşik izole edilmiştir. Daha sonraları kinetin gibi etki eden ve yapıları kimyasal olarak kinetine benzeyen birçok bileşik bulunmuş ve bunlar “Sitokininler” adı altında toplanmıştır.

 

Büyümeyi Engelleyiciler

1. Dorminler: Oksinlerin bulunmaları sırasında araştırmacılar büyümeyi uyarıcıların etkilerini yavaşlatan ve bazen de durduran, ancak yapıları bilinmeyen birçok maddeler tespit etmişlerdir. Ancak, bulunan engelleyicilerin kimyasal yapıları açıklanamamıştır. Araştırıcılar huş ağacının olgun yapraklarında inhibitör-B ile aynı özellikte bir engelleyici bulmuşlar ve bu engelleyici uzun şartlarında yetişen huş ağacı fidanlarının yapraklarına uygulayarak tomurcukları dinlenmeye sokmuşlardır. Bu araştırıcılar buldukları engelleyiciye, tomurcukları dinlenmeyi oluşturucu yönde etki göstermesi nedeni ile “Dormin” adını vermişlerdir.

 

2.Etilen: Etilenin doğal olarak birçok bitkide, özellikle karanlıkta yetiştirilenlerde ve meyvelerde sentezlenmesi çok tipiktir. Etilen sentezinin meyve olgunluğuyla hızlandığı bilinmektedir. Ayrıca genellikle oksin konsantrasyonunun yüksek olarak bulunduğu dokularda, etilen sentezinin artığı tespit edilmiştir. Son araştırmalara göre bitkilerde etilen bir ön  madde olduğu sanılan “Metionin” adlı aa’ten sentez edilmektedir.

 

Büyümeyi Düzenleyici Maddelerin Etki Şekilleri

Büyümeyi düzenleyicilerin etki şekillerini açıklamak için çok yoğun çalışmalar yapılmış ve “Enzim etkisi teorisi” , “Moleküller rxn teorisi”, “Osmotik etki teorisi”, “Hücre çeperine etki teorisi” gibi teoriler ortaya atılmıştır. Son yıllarda yapılan çalışmalar sonunda büyümeyi düzenleyicilerin etki şekli çok basit olarak şu şekilde açıklanabilir:
   

Bitki hücrelerindeki organik bileşiklerin  sentezleri ve parçalanmaları enzim veya enzim grupları tarafından yönetilmektedir. Bunun yanında belirli organik bileşiklerin bu değişimlerinden, yine belirli enzimler sorumludur. Enzimler, sentezleri hücre çekirdeğindeki genetik informasyona göre oluşan özel proteinlerden oluşmaktadır. Bu genetik informasyonlar kromozomlar üzerindeki genlerde bulunan ve kalıtımı düzenleyen DNA asitleri tarafından belirlenir. Belirli genlerin etkinlikleri ile hücre bölünmesi, büyüme ve çiçek oluşumu gibi gelişmelerin çeşitli aşamaları düzenlenmektedir.
 

Büyümeyi Düzenleyici Maddelerin Kullanım Alanları

Büyümeyi düzenleyici maddelerin yaygın olarak kullanıldığı alan çiçek ve küçük meyve seyreltmesidir. Doğal meyve dökümleri ile meyve tohumlarının uyarıcı madde sentezi arasında sıkı bir ilişkinin olduğu tespit edilerek meyve tohumlarında meyve sapına uyarıcı madde akımı olduğu sürece ayırım tabakasının oluşamayacağı ileri sürülmektedir. Hormon uygulamaları ile hormon sentezi yapan tohumun öldürülerek ayırım tabakasının oluşturulmasına çalışılmıştır. 
     

Bahçe bitkileri yetiştiriciliğinde tohum dinlenmesi ve çimlendirilmesi, vegetatif gelişme, çeliklerin köklendirilmesi, tomurcuk dinlenmesi ve meyve seyreltmesi konularından başka, bitkinin daha birçok yaşam olaylarında doğal ve yapay oksinler, gibberellinler ve sitokininler kullanılmaktadır.

x
Aklınıza bir soru mu takıldı ? Siz sorun uzmanlarımız cevap versin!

Sedef

(4 yıl önce)

Emeğinize sağlık.

Güvenlik Kodu : 86849

(Güvenlik kodunu bu kutucuğa yazın!)

15.15.15 Kompoze Gübresi

15.15.15 Kompoze Gübresi

NPK 15.15.15 Kompoze Gübresi 15.15.15 Kompoze gübresi bünyesinde azot(N), fosfor(P2O5) ve potasyumu(K2O) dengeli bir şekilde içerir. Özellikle potasyum bakımından fakir topraklarda dengeli gübreleme için kullanılmalıdır. Taban gübre (to...

Şeker Pancarı Gübreleme Önerileri

Şeker Pancarı Gübreleme Önerileri

Şekerpancarı Gübreleme Toprak ekime hazırlanırken; dekara 4 ton iyi vasıflı yanmış ahır gübresi ve dekara 2 litre Hümik Asit verilerek toprakla karışması sağlanmalıdır. 15.15.15 gübresinden dekara 47 kg mibzer ile tohum derinliğin...

Bitkilerde Gübreleme Zamanı

Bitkilerde Gübreleme Zamanı

BİTKİLERDE GÜBRELEME ZAMANI Gübrenin ürün artışına olan etkisini çoğaltmak için gübre uygulama zamanının bölgenin iklim ve toprak karakterlerine, gübrelenecek bitkiye veya uygulanacak edilecek gübrenin çeşidine göre ayarlanması gerekir....

Pırasa Gübreleme Önerileri

Pırasa Gübreleme Önerileri

Pırasa Gübreleme Toprak ekime hazırlanırken; dekara 4 ton iyi vasıflı yanmış ahır gübresi ve dekara 2 litre Hümik Asit verilerek toprakla karışması sağlanmalıdır. % 39-42 P2O5 TSP gübresinden dekara 12 kg dikimden önceki son sürüm...

Bitki Beslemede Magnezyum Elementinin Fonksiyonları

Bitki Beslemede Magnezyum Elementinin Fonksiyonları

Bitki Beslemede Magnezyum Elementinin Fonksiyonları Bitkiler magnezyumu Mg+2 iyonu şeklinde alırlar. Magnezyum, klorofilin merkez atomudur ve fotosentezde hayati öneme sahiptir. Bu nedenle magnezyum eksikliğinde, klorofil miktarı düşer ...

Bitkinin Yetişmesi İçin Gerekli Olan Temel Faktörler

Bitkinin Yetişmesi İçin Gerekli Olan Temel Faktörler

Bitkinin Yetişmesi İçin Gerekli Olan Temel Faktörler Bir bitkinin yetişmesi için gerekli olan temel faktörler vardır. Bazı bitkiler esnek davranırken bazı bitkilerde bu temel faktörlere titiz davranırlar. Bir bahçeyi tesis ederken iyi a...

Bitki Besin Elementleri

Bitki Besin Elementleri

Bitki Besin Elementleri ve Faydaları Bitkilerin topraktan sömürdüğü besin elementlerinin geri iade edilmesi gerekir. Aksi halde toprak gittikçe verimsizleşecek ve elde edilen ürün gün geçtikçe azalacaktır. Birim alandan daha fazla ürün ...

KULLANICI GİRİŞİ

Kullanıcı Adınız

Şifreniz

Üye Ol Şifremi Unuttum

SİTE İSTATİSTİKLERİ
  • Konular (4.435)
  • Resimler (5.663)
  • Dokümanlar (1.875)
  • Üyeler (15.830)
WWW.SORHOCAM.COM

Başka yerde arama, tarıma dair aradığınız her ne varsa burada! Tarım Haberleri, bitki hastalıkları, zararlıları, gübreleme, ilaçlama ve daha fazlası...