• notifications1
  • menü

Bugün : 18 Haziran 2021 Cuma

Tritikale, buğday x çavdar melezinden ABD, Polonya, Kanada ve Meksika gibi bir çok ülkede uzun süre devam eden ıslah çalışmaları sonucu marjinal, fakir tarım alanlarından dekardan alınan verimi artırmak amacıyla geliştirilmiştir.

 

İklim ve toprak isteği :

Tritikale serin iklim bitkisidir. Tritikale her tür toprak koşulunda yetişir. Taşlı, derinliği az, meyilli, çorak, asitli topraklara dayanıklı olup; özellikle kıraç koşullarda buğdaya ve arpaya göre daha verimli olmaktadır.

 

Tritikalenin Yetiştirilmesi:

Tritikale her tür toprak koşulunda yetişmesine rağmen, özellikle kıraç koşullarda buğdaya ve arpaya göre daha verimli olmaktadır.

 

Tritikale tarımında toprak hazırlığı buğday bitkisinde olduğu gibidir. Mısır, ayçiçeği, gibi yazlık ürünlerin hasadından sonra bitki artıkları tarlada goble disk ile iyice parçalanıp toprağa karıştırılarak 10-12 cm derinlikte yüzeysel işlenmiş bir tohum yatağı hazırlanır. Gerekirse tarla yüzeyi tırmık yardımıyla düzgün hale getirilir.

 

Tritikale, Anadolu’nun iç bölgelerde ve Trakya’da ekim ayında, Akdeniz-Ege ve Karadeniz sahil kuşağı ile Güneydoğu Anadolu’da kasım ve aralık aylarında ekilebilir. Dekara 20 kg civarında tohum yeterli olmaktadır. Normal hububat mibzeri ile 5-6 cm derinliğe ekim yapılabilir. Ekim öncesi tohumluklar sistemik ilaçlarla sürme gibi hastalıklara karşı ilaçlanmalıdır

 

Tritikale Çeşitleri:

Tritikalenin buğdayda olduğu gibi kışlık, fakültatif ve yazlık tipleri bulunmaktadır. Türkiye'de Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca üretim izinli olan tritikale çeşitleri verilmiştir. Tritikale tohumlarında azda olsa yabancı tozlaşma olduğundan iki-üç yılda bir üreticiler tarafından tohumlukları yenilenmelidir. Başlıca tritikale tohumlukları şunlardır: Tatlıcak-97, Melez-2001, Karma-2000, Presto, Tacettinbey.

 

Gübreleme:

Tritikale tarımında en doğru gübreleme önerisi, toprak analizi sonuçlarına göre yapılabilir. Genel bir gübreleme önerisi olarak dekardan 600 kg ve üzeri dane verimi hedeflendiğinde, kuru koşullarda 12 kg/da, sulu koşullarda 14 kg/da saf azot yeterli olmaktadır.

 

Fosforlu gübrelerin ekimden önce toprağa verilmesi, bitkiler tarafından ileri ki gelişme dönemlerinde kolay ve yeterli alınmasını sağlar. Azotlu gübrelerin tiritikale üretiminde ideal uygulanması üçe bölünerek yapılır. Kuruda birinci uygulamada üçte biri ekimden önce veya ekimle birlikte Amonyum sülfat (%21) veya 18-46-0 ile 20-20-0 kompoze gübrelerinden birini kullanarak dekara 20-23 kg, ikinci uygulamada diğer üçte biri Şubat ayı sonunda üre formunda 8-10 kg/da, son üçte birlik kısımda Mart ayı sonu veya Nisan ayı başında Amonyum nitrat (%26) formunda olmak üzere 16-18 kg/da hesabıyla tarlaya verilmesi uygundur. Sulu koşullarda ise dekardan alınması hedeflenen verim daha yüksek olduğundan kuru koşullarda kullanılan gübre miktarların üzerine 2-3 kg/da daha eklenebilir.

 

Yabancı ot mücadelesi:

Tritikale tarımında yabancı ot mücadelesi buğday tarımında olduğu gibi kültürel ve kimyasal yöntemlerle yapılmaktadır. Tritikale tarımında yabancı ot mücadelesi ilkbaharda özellikle yabancı otlar 2-4 yapraklı olduğu erken dönemde yapılması verim % 20-30 oranında fazla olmasını sağlar.

 

Tritikalenin Bitkisel Özellikleri:

Tritikale, çavdar bitkisinden gelen özellikler ile yetersiz yağış alan kurak tarım alanlarına iyi uyum gösterir ve diğer tahıllara göre birim alandan daha yüksek tane verimi vermektedir.

Tritikale, çavdar bitkisinden kötü yetişme koşullarına mukavemet özelliklerini aldığı için; molibden, çinko gibi mikro besin maddesi noksanlığı görülen tarlalarda, bazı hastalıkların görüldüğü problemli tarım alanlarında buğday ve arpadan daha iyi sonuç vermektedir. Bu gibi problemli alanlarda buğday ve arpa ancak 200-250 kg/da tane verimi verirken, tritikaleden 400 ile 500 kg/da arasında dane verimi alınmaktadır.

 

Üretimi ülkemizde her geçen yıl artmaktadır. Hayvan yemi olarak dane, kaba yem üretiminde büyük potansiyele sahiptir. Otlatma amacıyla tritikale ekilebilir. Sindirilebilir protein ve lisin miktarı buğday ve arpadan daha yüksektir. Danede protein oranı %12-14 tür. Erken hasat olumuna gelir, dane dökmez.

 

Tritikale bitkisinin boyu yetişme koşullarına bağlı olarak 110-120 cm, başak renkleri çeşide göre açık sarıdan, koyu kahverengiye kadar değişir.Harman olma kabiliyeti iyidir. Kışa ve kurak koşullara toleransı iyidir. Yaprak hastalıklarına tarla koşullarında toleranslıdır.

 

Tritikale dane ürünü olarak çoğunlukla hayvan beslenmesinde, bazen de hasıl olarak kaba yem üretimi ve otlatma için de yetiştirilmektedir. Özellikle danesi kanatlıların beslenmesinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Tanesinin yemlik kalitesi mısır, buğday ve arpa ile eşit kalitededir. Tritikale son yıllarda kaliteli buğday unuyla karıştırılarak pasta, bisküvi, ekmek, kek ve makarna yapımında da kullanılabilmektedir.

 

 

Hasat ve Depolama:

Tritikale hasadı, normal buğday hasadı için ayarlı biçerdöver ile yapılabilir. Bitkiler hasat olumuna geldiğinde gündüzleri sabah çiğ kalkınca saat 10'dan sonra buğday gibi normal yükseklikten hasadı yapılır. Buğdayla yaklaşık aynı zamanda hasat yapılmaktadır. Hasatta danelerdeki rutubet %12’nin altında olması, emniyetli bir depolama için gereklidir. Tahılların tümünde olduğu gibi ürün depoları temiz olmalı, depo içi sıcaklık 28oC altında ve ürün rutubeti %12’nin altında olmalıdır.

 

KAYNAK: Binnaz TIKNAZOĞLU

Ziraat Mühendisi

x
Aklınıza bir soru mu takıldı ? Siz sorun uzmanlarımız cevap versin!

Güvenlik Kodu : 70186

(Güvenlik kodunu bu kutucuğa yazın!)

Macar Fiği Yetiştiriciliği

Macar Fiği Yetiştiriciliği

Macar Fiği Yetiştiriciliği Fiğler tek yıllık yem bitkileridir. Fiğ serin iklim bölgelerinde yazlık, sıcak iklim bölgelerinde ise kışlık olarak yetiştirilmektedir. Nemli ve serin iklimlerde iyi gelişme gösterir. Kuraklık arttıkça gelişme...

Nohut Yetiştiriciliği

Nohut Yetiştiriciliği

Nohut Yetiştiriciliği Nohut, çok ince hazırlanmış bir tohum yatağına gerek duymaz, fakat toprağın derin sürülmüş olmasını ister. Tarla, sonbaharın başında pullukla 18-20 cm derinlikte sürülür. İlkbahara kadar bu şekilde bırakılır. İlkba...

Silajlık Mısır Tarımı

Silajlık Mısır Tarımı

SİLAJLIK MISIR TARIMI ; Hayvanlarımızın genetik kapasiteleri ve çevre şartları ne kadar iyi olursa olsun bakım ve besleme iyi olmadığı sürece onlardan istediğimiz yüksek verimi almamız mümkün değildir. Yeşil otun olmadığı kış aylarında h...

Şeker Kamışı Yetiştiriciliği

Şeker Kamışı Yetiştiriciliği

Şeker Kamışı Yetiştiriciliği Şeker Kamışı boyu iki ila altı metre uzunluğunda fiber özellik taşıyan bir bitkidir. Dünyanın en önemli üretici ülkeleri arasında Brezilya ve Hindistan bulunmaktadır. Bununla birlikte, tporiklerin hemen her ...

Keten Tarımı

Keten Tarımı

Keten bitkisinin iklim istekleri lif ve yağ tipi olmasına göre değişmektedir. Lif tipi keten yetiştiriciliği nispi nemi yüksek sahil şeridinde, yağ tipi keten yetiştiriciliği daha sıcak ve kurak bölgelere adapte olmuşlardır. Keten bitkis...

Kahve Tarımı

Kahve Tarımı

KAHVE TARIMI Kahve çekirdeği topraktan fincanımıza ulaşana dek bir çok aşamadan geçer. Kahve tarımı ise kahve çekirdeğinin lezzeti ve aromasını belirleyen en önemli aşamalardan biridir. Kahve ağaçları, yengeç ve oğlak dönenceleri arası...

Aspir Yetiştiriciliği

Aspir Yetiştiriciliği

Aspir Yetiştiriciliği Aspir yetiştiriciliği ülkemizde son yıllarda artış göstermiştir. Aspir fiyatları 2014 yılında 1 TL/Kg.’a kadar çıkmıştır. kuraklığa dayanıklı bir bitki olup ortalama olarak 130-150 günde yetişebilen bir bitki...

KULLANICI GİRİŞİ

Kullanıcı Adınız

Şifreniz

Üye Ol Şifremi Unuttum

SİTE İSTATİSTİKLERİ
  • Konular (4.435)
  • Resimler (5.663)
  • Dokümanlar (1.876)
  • Üyeler (15.936)

WWW.SORHOCAM.COM

Başka yerde arama, tarıma dair aradığınız her ne varsa burada! Tarım Haberleri, bitki hastalıkları, zararlıları, gübreleme, ilaçlama ve daha fazlası...

Copright 2011 - 2021