• notifications1
  • menü

Bugün : 9 Mayıs 2021 Pazar

Tarımda Kireç Ve Kireçlemenin Toprak Verimliliğine Etkileri

Toprağın bileşiminde bulunan Ca ve Mg elementleri yağışların veya sulu tarım yapılan arazilerde sulama suyunun etkisi ile yıkanarak alt katmanlara taşınmakta ve yerlerini Hidrojen iyonları almaktadır. Bu durum toprak reaksiyonunun asit karekter kazanmasına neden olmaktadır. Bitki beslenmesi için en uygun pH aralığı 6.5-7.5’dur. Bu sınırın aşağısında topraklar asit karakter; yukarısında ise alkali karakter kazanmaktadır. Her 2 halde de bitki beslenmesi güçleşir ve verim ile kalite düşer. Toprak asitliğini gidermek için toprağa kireç, alkaliliği gidermek için ise kükürt ilave etmek gerekir.

 

Genel anlamda kireçleme toprağın fiziksel özelliklerini geliştirmek, mikrofloranın yaşam koşullarını iyileştirmek ve toprak reaksiyonunu nötr duruma getirerek bitki besin elementlerinin bitkiye yararlı hale gelmesini sağlamak amacıyla toprağa Ca ve Mg içeren bileşiklerin verilmesi işlemidir.

 

Asit reaksiyonlu topraklarda kil minerallerinin parçalanması sonucunda serbest hale geçen Al ve Mn iyonları bitkiye oksit etki yaptıkları gibi, bitki besin elementlerinin bitki tarafından alınmasını engeller. Kireçleme ile toprak kolloidlerine bağlı Al, Mn ve H iyonları Ca ve Mg ile yer değiştirirler. Böylece toprak reaksiyonu yükselir ve Al ile Mn iyonları hidroksit bileşikleri halinde çökerek bitkiye zararsız hale geçerler

 

6.1. Türkiye Topraklarının Kireç Durumu

Yurdumuz toprakları genel olarak kireç bakımından zengindir. Karadeniz ve Marmara bölgeleri dışında yeterli ve hatta yüksek miktarda kireç bulunmaktadır. Marmara ve Karadeniz bölgelerinde ise fazla yağış yüzünden Ca ve Mg yıkanmakta ve topraklar gün geçtikçe asit karakter kazanmaktadır. Ancak diğer bölgelerimizde yer yer asit reaksiyonlu topraklara rastlanmaktadır. Bölgelere göre Türkiye topraklarının % kireç içerikleri aşağıda gösterilmiştir.

 

BÖLGELER Toprak Sayısı <1 1-5 5-15 15-25 >25
Trakya-Marmara 8444 50 24 17 7 2
Karadeniz 10488 35 30 23 8 4
Orta Anadolu 25930 9.3 18 37 24 13
G.Doğu Anadolu 4340 12 12 17 36 24
Doğu Anadolu 1447 17 26 26 18 13
Ege 7826 32 21 23 15 10
Akdeniz 3270 10 10 18 24 38
Türkiye Ortalaması 65513 21 21 27 19 12

 


6.2. Kireçleme Materyalinin Tanıtılması
Kireçleme amacıyla kullanılan bileşikler Ca ve Mg’nin oksitleri, hidroksitleri, karbonatlı ve silikatlarıdır. CaSO4, CaCl2, MgSO4 ve MgCl2 gibi bileşikler kireçleme amacıyla kullanılmazlar. Çünkü bunlar toprakta H2SO4 ve HCl gibi kuvvetli asitler oluşturdukları için toprak fraksiyonunda yükselme sağlayamazlar.

Yaygın olarak kullanılan kireçleme materyalleri ve bunların özellikler aşağıda belirtilmiştir.

 

6.2.1. Kalsiyum Oksit (CaO)

Sönmemiş kireç olarak bilinir. Kireç taşının ( CaCO3) yüksek sıcaklıkta ( 1100 0C ) yakılmasıyla elde edilirler.

 

6.2.2. Kalsiyum Hidroksit ( Ca(OH2)2)

Sönmüş kireç ya da inşaat kireci olarak bilinir. CaO gibi beyaz bir toz halindedir. Cilde deymesi halinde zarar verir. Cao’nun su ile muamelesinden elde edilir. Bu işleme kireç söndürme denir.

 

6.2.3. Dolomik (CaMg(CO2)2)

[CaCO3 ve MgCO3 kapsayan bir tür tuzdur.

 

6.3. Toprakların Kireç İhtiyaçlarının Hesaplanması Ve Dekara Verilecek Kireç Hesabı

[Toprakların kireç ihtiyaçları pH ve KDK’ya bağlıdır. Kil ve organik maddece zengin topraklarda KDK yüksek olacağı için kireç ihtiyacı da yüksek olur. Bu nedenle toprakların kireç ihtiyacının ayrı ayrı saptanması gerekir. Bunun için topraktan 10 gr tartılarak behere konulur. Bir seri toprağa 0-0.2-0.4-0.6-0.8-1.0 me HCl, diğer seri toprağa da aynı miktarlarda Ca(OH)2 konularak bir süre beklenilir. Denge sağlandıktan sonra her örneğin pH’sı ölçülür. İlave edilen asit ve baz miktarları X, ölçülen pH değerleri ise Y eksenlerine konularak tamponlama eğrisi çizilir.

 

Bu eğrinin nasıl kullanıldığını sayısal bir örnekle açıklayalım. pH’sı 5.75 olan bir toprağın ph’sını 6.25’e çıkarmak için gerekli kireç miktarını bulalım. Bu toprakta asit ve baz 0 me dir. Y ekseni üzerine 6.25 noktasında X’e bir paralel çizilir ve eğriyi kestiği noktada X eksenine bir dik inilir. İnilen dik X eksenini 0.067 me baz bölümünde keser. Bunun anlamı, 10 gr toprakta pH’yi 5.75 den 6.25’e yükseltmek için 0.067 me baz gerekli olduğudur. Kireçlemede kalsit kullanılacağını varsayalım. Kalsitin me ağırlığı 0.05 gr’dir. 10 gr toprak için gerekli miktar ise: Bir dekarda ortalama 225.000 kg toprak hesabiyle dekara verilecek CaCO3 miktarı:

 

6.4. Kireçlemenin Yararları

Kireçlemenin sağladığı en büyük yarar, asit reaksiyonlu topraklarda yüksek konsantrasyonlarda bulunan ve bitkilere toksik etki yapan Al ve Mn gibi elementlerin çözünürlüğünü azaltmasıdır. Bunun dışında toprak çözeltisini Al+3 iyonlarının artması Ca+2 alınımını azaltır. Diğer yandan Al iyonları P ile reaksiyona girerek suda çözünmeyen bileşikler oluştururlar (P fiksasyonu). Kireçleme ile bu sakınca da ortadan kalkar. Kireçlemedeki amaç, toprak reaksiyonunu bitki besin elementlerinin alınımı için en uygun derecelere getirmektir (pH 6.5-7.5). Fazla kireç uygulaması da bitki gelişimine zarar verebilir.

 

6.5. Kireçleme Zamanı ve Kireç Uygulama Yöntemi

Genellikle, tohum ekiminden 3-6 ay önce kirecin tarlaya uygulanması en doğru yoldur. Çünkü tohum ekiminden hemen önce kireç toprağa verilirse bazik reaksiyonlu olan kireçleme materyali tohumların çimlenmesine zarar verebilir. Ayrıca topraktaki Al iyonlarının Ca ile yer değiştirmesi için gerekli zaman böylece sağlanmış olur.

 

Kirecin tarlaya uygulanması genellikle şöyle gerçekleştirilir. Toprak 20-25 cm derinlikte sürüldükten sonra gübre dağıtım makinesi ya da End-Gate tohum serpme makinesi ile kireç tarlaya homojen bir şekilde dağıtılır ve ardından diskaro ile toprağa iyice karıştırılır. Sürgü çekilerek toprak düzlenir. Böylece kireç toprağa mümkün oldukça homojen karıştırılmış olur.

x
Aklınıza bir soru mu takıldı ? Siz sorun uzmanlarımız cevap versin!

41643

(5 ay önce )

3,5 DÖNÜM ARAZİYE KAÇ KİLO KİREÇ ATILIR TEŞEKKÜRLER

Fahrettin Türk

(5 ay önce )

1 bir dönüm araziye ne kadar kireç kullanılır

Sorhocam

(5 ay önce )

Kireç her bölge için kullanılmaz. Sadece yağışı bol alan Karadeniz bölgesi gibi toprak pH sı 6 nın altında ise toprak phsını yükseltmek ve toprağın kalsiyum ihtiyacını karşılamak için kullanılır. Aksi bi durum da ise kükürt kullanılır. 

Sebahattin Tat

(5 ay önce )

Kolay gelsin hocam ph. 5.75 asidik topraga dönüşme ne kadar tarım kireçi atıyım ayrıca 6 aydan itibaren yagış olmadığı zaman toprak kilitlenıyo gibi agaçların büyümesi cok yavaşlıyor neden olabilir

Ali Korkmaz

(3 ay önce )

Ph yi 1 puan yukseltmek icin ne kadar kirec kullanmslıyım

Dilek Ekşioğlu

(3 ay önce )

Karadeniz’de çayda kullanmak istiyorum bir dönüme bekadan verilir Gübre ile beraber verirsem gübrenin gücünü azaltır mı

Nedim

(1 ay önce )

Karadeniz’de çayda kullanmak istiyorum bir dönüme bekadan verilir Gübre ile beraber verirsem gübrenin gücünü azaltır mı

Güvenlik Kodu : 60269

(Güvenlik kodunu bu kutucuğa yazın!)

Mikrobiyolojik Gübreleme

Mikrobiyolojik Gübreleme

MİKROBİYOLOJİK GÜBRELEME Bitkisel ve hayvansal besinlerin kaynağı topraktır. Toprağın verim gücü ise içindeki besin maddelerinin yeteri miktarda bulunmasına bağlıdır. Eğer verimli bir toprak istiyorsak topraktaki eksik besin maddelerini...

Bitki Beslemede Rol Alan Maro Ve Mikro Elementler

Bitki Beslemede Rol Alan Maro Ve Mikro Elementler

Bitki Beslemede Rol Alan Maro Ve Mikro Elementler Bitkiler büyümeleri, gelişmeleri ve hayati faaliyetleri için gerekli olan elementleri havadan ve yetiştirildikleri ortamdan alırlar. Bitkiler için mutlak gerekli element 16 tanedir. 6 el...

Meyvecilikte  Gübreleme

Meyvecilikte Gübreleme

A. GÜBRELEMENİN ÖNEMİ Bitkiler toprağa bağlı canlılardır. Hayatlarını sürdürmeleri bulundukları ortamda yeteri kadar besin elementi olmasına bağlıdır. Toprak tabi olarak çok sayıda mineral maddeyi yapısında bulundurur. Ancak bunların mi...

Kalsiyum Nitratın Toprağa Faydaları

Kalsiyum Nitratın Toprağa Faydaları

Besleme değerine ek olarak, Kalsiyum nitrat kullanımı kumlu veya killi topraklarda, humid bölgelerdeki asitli topraklardan arid alanlardaki tuzlu-alkalin topraklara değin çeşitli faydalar sağlamaktadır Toprak yapısına faydaları Topr...

Bitki Besin Elementleri Nelerdir?

Bitki Besin Elementleri Nelerdir?

Bitki Besin Elementleri Başta toprak olmak üzere tüm çevresel etmenler, bunun yanında bitkinin yapısal ve fizyolojik nitelikleri bitki besleme bilimine önemli ölçüde yön vermektedir. Besin elementlerinin bitki bünyesine alınması taşınma...

Bitkilerde Gübreleme Zamanı

Bitkilerde Gübreleme Zamanı

BİTKİLERDE GÜBRELEME ZAMANI Gübrenin ürün artışına olan etkisini çoğaltmak için gübre uygulama zamanının bölgenin iklim ve toprak karakterlerine, gübrelenecek bitkiye veya uygulanacak edilecek gübrenin çeşidine göre ayarlanması gerekir....

Fosforlu Gübreler Ve Toprağa Verilme Zamanları

Fosforlu Gübreler Ve Toprağa Verilme Zamanları

FOSFORLU GÜBRELER Bitki büyümesinde mutlak gerekli gübrelerden birisi de fosforlu gübrelerdir, halk arasında taban gübresi” olarak da bilinir. Fosfor olmadan bitkide hücre çoğalması ve büyüme olmaz. Yeni köklerin, çiçek ve çiçek ...

KULLANICI GİRİŞİ

Kullanıcı Adınız

Şifreniz

Üye Ol Şifremi Unuttum

SİTE İSTATİSTİKLERİ
  • Konular (4.435)
  • Resimler (5.663)
  • Dokümanlar (1.875)
  • Üyeler (15.831)
WWW.SORHOCAM.COM

Başka yerde arama, tarıma dair aradığınız her ne varsa burada! Tarım Haberleri, bitki hastalıkları, zararlıları, gübreleme, ilaçlama ve daha fazlası...